Bydgoska szarża na sopockie Grand Prix

11. Festiwal Teatru Polskiego Radia i Teatru Telewizji Polskiej Dwa Teatry

Dwaj dyrektorzy naszej Melpomeny zrobili udany zamach na "Dwa Teatry". Laury dla najlepszego słuchowiska na 11. Festiwalu Teatru PR i Teatru TV "Dwa Teatry" zdobyła "Somosierra" Pawła Sztarbowskiego w reżyserii Pawła Łysaka

- Początkowo to miała być adaptacja książki Mariana Brandysa „Kozietulski i inni”, ale po przeczytaniu jeszcze wielu kolejnych, doszedłem do wniosku, że jeśli chcemy coś ważnego powiedzieć o dzisiejszych problemach, trzeba to zrobić inaczej... - Paweł Sztarbowski odsłania kulisy swojego debiutu dramatopisarskiego.

Słuchowisko jego autorstwa sięga wprawdzie do historii słynnej szarży polskich szwoleżerów w wąwozie pod Somosierrą, ale to tylko zabieg, mający przywołać odniesienia do współczesności. Sztarbowski dużo o tym rozmawiając z Pawłem Łysakiem chciał zogniskować myśl odbiorcy wokół dwóch nurtów: dylematu naszego udziału w nieswoich wojnach oraz refleksji o polskim bohaterstwie.

- Ten ostatni temat jest kontynuacją naszych rozważań ze spektaklu „Opowiem ci bajkę” o powstaniu warszawskim, który tak naprawdę nie był dla dzieci, bo próbował zmierzyć się z mitem bohaterskiego powstańca, osadzonym gdzieś między heroizmem a brawurą - tłumaczy Sztarbowski.

No, cóż, gdy chodzi o zrzucanie z piedestałów narodowej pamięci i odbrązawianie naszej historii, to bydgoski teatr jest w awangardzie - chciałoby się powiedzieć... Tymczasem Paweł Sztarbowski, nawet w tekście nacechowanym ironią, jednoznacznie nie odbiera stającym na polu walki prawa do miana bohatera. - Na pewno nie chcę nikogo obśmiać, a mój stosunek do sprawy nazwałbym krytycznym, ale nie negującym - podkreśla z mocą.

Nie osłabiło to w niczym wymowy tekstu, który zelektryzował jurorów festiwalu „Dwa Teatry”. „Daremność odwagi, spojrzenie na naszą historię oczami młodych ludzi, zmierzenie się z naszą polską naturą, intencjami - myślę, że to jest pouczające dla każdego pokolenia - mówiła w uzasadnieniu werdyktu Grażyna Barszczewska, przewodnicząca jury, w którym zasiadał też Bogusław Schaeffer.

Grand Prix dla słuchowiska „Somosierra” jest sukcesem nie tylko dyrektorów: naczelnego - Pawła Łysaka i literackiego - Pawła Sztarbowskiego, ale i aktorów Teatru Polskiego, których wspomógł - wcielając się w rolę Napoleona - doskonały Arkadiusz Jakubik.

Niestety, dopóki słuchowisko „Somosierra” - jako nagrodzone - nie wróci na antenę jesienią, można go posłuchać tylko w Internecie.

Katarzyna Kabacińska
Express Bydgoski
2 lipca 2011
Portrety
Paweł Łysak

Książka tygodnia

Sztuka aktorska Aleksandry Śląskiej
Uniwersytet Gdański
Marta Cebera

Trailer tygodnia