Konferencja "1968/PRL/Teatr"

Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego

Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego, Katedra Teatru i Dramatu Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz redakcja Gazety Teatralnej "Didaskalia" zapraszają do udziału w konferencji "1968/PRL/Teatr", która odbędzie się 17 i 18 listopada 2014 roku w Instytucie Teatralnym (ul. Jazdów 1, Warszawa). Wstęp na konferencję jest wolny.

Rok 1968 w dziejach polskiego teatru kojarzy się niemal wyłącznie z "Dziadami" w Teatrze Narodowym w reżyserii Kazimierza Dejmka i z wydarzeniami politycznymi, jakie się wokół tego przedstawienia rozegrały. Także horyzont polityczny tamtych wydarzeń bywa często zawężany do protestów studenckich i konfliktów w środowisku polskich pisarzy - niczym do Salonu Warszawskiego z "Dziadów". Wydarzenia 1968 roku są opowiadane w duchu romantycznego aktywizmu i pokoleniowego buntu. Zapomina się jednak często o tym, że stały się one doświadczeniem całego społeczeństwa - doświadczeniem naznaczonym biernością, ideologiczną przemocą, ekspresją resentymentów, antysemityzmu, nacjonalistycznych nastrojów, lękiem i wstydem. Rok 1968 - jak może żaden inny przełom polityczny w dziejach PRL - ujawnił pola autentycznych społecznych afektów i stał się impulsem do tworzenia nowych projektów wspólnotowych o szerokim spektrum politycznych opcji.

Rok 1968 w dziejach polskiego teatru kojarzy się niemal wyłącznie z "Dziadami" w Teatrze Narodowym w reżyserii Kazimierza Dejmka i z wydarzeniami politycznymi, jakie się wokół tego przedstawienia rozegrały. Także horyzont polityczny tamtych wydarzeń bywa często zawężany do protestów studenckich i konfliktów w środowisku polskich pisarzy - niczym do Salonu Warszawskiego z "Dziadów". Wydarzenia 1968 roku są opowiadane w duchu romantycznego aktywizmu i pokoleniowego buntu. Zapomina się jednak często o tym, że stały się one doświadczeniem całego społeczeństwa - doświadczeniem naznaczonym biernością, ideologiczną przemocą, ekspresją resentymentów, antysemityzmu, nacjonalistycznych nastrojów, lękiem i wstydem. Rok 1968 - jak może żaden inny przełom polityczny w dziejach PRL - ujawnił pola autentycznych społecznych afektów i stał się impulsem do tworzenia nowych projektów wspólnotowych o szerokim spektrum politycznych opcji.

Teatr jako medium zbiorowych afektów uczestniczył w tych zdarzeniach w sposób bardzo intensywny, na nowo definiował w tym czasie swoje społeczne usytuowanie. Nawet jeśli nie mówił wprost o wydarzeniach 1968 roku, zmieniał się pod ich wpływem, odkrywał nowe obszary zbiorowych emocji, wypracowywał odmienne strategie nawiązywania kontaktu z widownią. Medium teatru, ożywione tak silnym i ambiwalentnym społecznym doświadczeniem, znajdowało poszerzone pole ekspresji w obszarze performansu, teatru alternatywnego, widowisk rozrywkowych i masowych. Przełom 1968 roku w teatrze oczekuje na swój opis. Miał on w polskim teatrze znaczące prefiguracje oraz długofalowe konsekwencje i sięgające czasów najnowszych "powtórzenia". Konferencja 1968/PRL/TEATR chce podjąć próbę możliwie najpełniejszego nakreślenia mapy tych zjawisk.

Program konferencji:

17 listopada 2014 (poniedziałek)

11.00-13.00

Iwona Kurz: 1968: między chrztem (1966) a samospaleniem (1969)

Włodzimierz Szturc: Poetyka nowoczesnego dramatu, czyli o poetyckich zasadach konstrukcji dramatu i scenariusza teatralnego (po 1968 roku)

Grzegorz Niziołek: Krajobraz po wstręcie

14.30-16.30

Zbigniew Majchrowski: Rok 1968, tak jak zapisał się w Almanachu Sceny Polskiej

Magdalena Raszewska: Władza a teatr

Piotr Zwierzchowski: Rok 1968 w polskim kinie - konteksty i konsekwencje

17.00-19.30

Marcin Kościelniak: Inna kontrkultura. Egoizm, kontestacja, szyderstwo

Katarzyna Fazan: Ambalaże i obnażenia: Kantor kontra Bereś a rok 68

Dariusz Kosiński: Współbrzmienia i dysonanse. "Apocalypsis" 1968

Małgorzata Szpakowska: Teatr studencki jako następstwo Marca 68

20.00

Dyskusja "W przestrzeni zakłóconej komunikacji. Grupy teatralne lat 70", prowadzenie: Małgorzata Dziewulska

18 listopada 2014 (wtorek)

10.00-12.00

Paweł Płoski: Mała destabilizacja teatru. Afera wokół "Śmierci porucznika" Mrożka

Daniel Przastek: "Moczarowcy" w teatrze

Diana Poskuta-Włodek: Biedny Listopad patrzy na Marzec. Fenomen teatralnej recepcji "Rzeczy listopadowej" Ernesta Brylla w sezonie 1968/1969

12.30-14.30

Ewa Łubieniewska: Echa marcowe w spektaklach Lidii Zamkow

Krystyna Latawiec: "Skowronek" (1966) i "Świętoszek" (1970) w Teatrze Telewizji - geopolityczna rama

Michał Mizera: Adam Tarn. Przed i po

16.00-18.30

Małgorzata Dziewulska" Co wiemy i czego nie wiemy o muzyce w "Dziadach" Dejmka

Agata Adamiecka-Sitek: Dzieje grzechu. "Nie-Boska komedia", Żydzi i doświadczenie estetyczne

Agnieszka Jakimiak: Spektakle dezintegracji Konrada Swinarskiego

Ewa Guderian-Czaplińska: "Wyciągnęliśmy właściwe wnioski z wydarzeń" - odpowiedzi teatru na rok 1968

19.00-21.00

Łucja Iwanczewska: Wielki marsz do bram raju - szewcy, komandosi, krzyżowcy

Joanna Krakowska: Uniwersytet. Performanse oporu od Poobijanego Jeźdźca do Jej Perfekcyjności

Andrzej Leder: PRL, okres 1956-1976. Ustanowienie kulturowego paradygmatu

(-)
Materiał Instytutu Teatralnego im. Z. Raszewskiego
13 listopada 2014

Książka tygodnia

Historia męskości
Wydawnictwo słowo/obraz terytoria Sp. z o.o.
Praca zbiorowa

Trailer tygodnia