Koniec i początek

5. Festiwal Nowego Teatru w Rzeszowie

Inicjator i organizator festiwalu, dyrektor Teatru im. Wandy Siemaszkowej w Rzeszowie dr Jan Nowara uważa, że pół dekady badania wpływu nowych mediów na konstruowanie rzeczywistości teatralnej to dobry pretekst dla podsumowań.

5. Festiwal Nowego Teatru w Rzeszowie
Czas 19-24 listopada. Miejsce Teatr im. Wandy Siemaszkowej. Cel główny podsumowanie pięciu lat pod hasłem „Koniec i początek". Może pożegnanie?

– W tym roku, w gorącym czasie przygotowywania kolejnej edycji festiwalowej, zginęła tragicznie dr Joanna Puzyna-Chojka, która jako dyrektor artystyczny naszego festiwalu w istotny sposób wpływała na definiowanie istoty nowego teatru jako zjawiska. Jej śmierć zamyka też ważny etap tworzenia i krystalizowania się tego projektu – podkreśla dyr. Nowara.

Kiedy Festiwal Nowego Teatru w Rzeszowie pojawił się na polskiej mapie teatralnej szybko zyskał powszechne zainteresowanie i głębokie uznanie. W środowisku ludzi teatru od razu został potraktowany jako zjawisko wyjątkowe i ważna próba wyznaczenia granicy między starą i nową erą komunikacji poprzez teatr. Z uwzględnieniem niesłychanie ważnego akcentu jakim w ostatnich latach jest posługiwanie się przez artystów zdobyczami technologii cyfrowych, które dla widzów – często współkreatorów spektakli, są bardzo atrakcyjnym środkiem scenicznego przekazu pozwalającym anektować i ukazywać przestrzenie, których do tej pory w teatrze nie udawało się przedstawić. Bowiem nowe media oddziałują na teatr często w nieoczekiwany i nieoczywisty sposób modyfikując teatralną narrację, sposoby opracowywania i adaptowania tekstu, konstruowania postaci scenicznych, w rezultacie – zmieniają nasze myślenie o przestrzeni i czasie teatralnego zdarzenia.
– Przy pomocy Festiwalu Nowego Teatru przez 5 lat udawało nam się prowadzić w Rzeszowie mocny i treściwy dialog tradycji z nowoczesnością, klasyki z nową dramaturgią, wyobraźniowej fikcji z jątrzącą rzeczywistością. Festiwal dostarczał nam przestrzeni do konfrontacji skrajnie odmiennych strategii artystycznych, a zarazem poszerzał pole wrażliwości rzeszowskiej publiczności teatralnej – dodaje dyr. Nowara.

W tym roku główny nurt festiwalowy wypełnią spektakle obecnie możliwie najszerzej prezentujące dokonania nowego teatru wykorzystujące nowe media w konstruowaniu rzeczywistości scenicznej. Od współczesnych odczytań klasycznych tekstów („Orestes" na podstawie Eurypidesa, w reżyserii Michała Zadary, z Teatru Centrala w Warszawie czy „Beniowski. Ballada bez bohatera" według Słowackiego, w reżyserii Małgorzaty Warsickiej, z Teatru Nowego w Poznaniu), poprzez formy czerpiące z nowej literatury („Hańba" noblisty Coetzee'go, w reżyserii Marcina Wierzchowskiego, z Teatru Ludowego w Krakowie i wykorzystujący współczesną polską prozę spektakl studentów Akademii Teatralnej w Krakowie „Kochanie, zabiłam nasze koty" według Masłowskiej, w reżyserii Rafała Dziwisza), do przedstawień o źródłach reportażowych („Lwów nie oddamy" Szyngiery, Napiórkowskiego i Wlekłego, w reżyserii Katarzyny Szyngiery, z Teatru im. Wandy Siemaszkowej w Rzeszowie i „Ku Klux Klan. W krainie miłości" Surmiak-Domańskiej, w reżyserii Macieja Podstawnego, z Teatru Nowego w Zabrzu). Spektakle te ocenią widzowie i dziennikarze, przyznając swoje nagrody.

W ramach multimedia/KONTEKSTY zobaczyć będzie można formy eksperymentalne. Jak w poprzednich latach, w dyskusjach festiwalowych padną pytania o nowy teatr, jego kondycję, idee i perspektywy. Podczas panelu zmierzą się z nimi teatrolodzy i krytycy z całej Polski, głownie z Uniwersytetu Gdańskiego, z którym była związana Puzyna-Chojka. W programie znajduje się też w jej reżyserii spektakl Studenckiego Teatru nieUGiętych „Coś w rodzaju gniewu".

5. Festiwal Nowego Teatru podtrzyma swój nurt edukacyjny. Warsztaty pisania recenzji teatralnej dla rzeszowskich uczniów i studentów poprowadzi bloger i krytyk Tomasz Domagała.
Podczas festiwalu w Teatrze im. Wandy Siemaszkowej zainauguruje swą stałą działalność Scena Nowej Dramaturgii, której opiekunką jest reżyserka młodego pokolenia Martyna Łyko. Na początek pokaże ona swój performance „Veni Vidi VR" – korzystając z techniki VR. Odbędzie się też czytanie performatywne sztuki „(Kobiet) Apetyt na Szekspira" Olivii Negrean, w realizacji Magdaleny Mosteanu, z zapowiedzianym udziałem autorki tekstu. Wśród gości pojawi się Iranka, Elham Hemmat, laureatka pierwszej nagrody 16. Międzynarodowego Biennale Plakatu Teatralnego Rzeszów 2018, która otworzy wystawę swoich plakatów. A wernisaż swoich prac malarskich Andrzej Folfas, jedno z największych nazwisk polskiego ekspresjonizmu.

Po spektaklach w urokliwie zaadoptowanych na pub i kawiarnię Parole Art Bistro podziemiach teatralnych będzie można posłuchać młodych muzyków i piosenkarzy.

Andrzej Piątek
Dziennik Teatralny Rzeszów
17 listopada 2018

Książka tygodnia

ADAPTACJA. Skrzynka z narzędziami
Akademia Teatralna im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie
Marta Miłoszewska

Trailer tygodnia