Wnuki pytają o Gdańsk

"Taśmy gdańskie" - reż. Wojtek Zrałek-Kossakowski - Miejski Teatr "Miniatura" w Gdańsku

Jakie było życie w powojennym Gdańsku? Pomorska młodzież zapytała swoich dziadków. 6 listopada o 18.00 odbędzie się premiera spektaklu „Taśmy gdańskie" opartego na zebranych przez nich opowieściach.

Reżyser Wojtek Zrałek-Kossakowski zaprosił grupę młodzieży do zbadania historii własnej rodziny w latach powojennych. Niektórzy mieli szczęście – mogli porozmawiać ze swoimi dziadkami osobiście, nagrać ich wspomnienia. Reżyser rekonstruował, jakim człowiekiem był jego dziadek – działacz społeczno-polityczny, w latach 1946–1950 wojewoda gdański – na podstawie materiałów archiwalnych, korespondencji rodzinnej, doniesień prasowych i wspomnień żyjących.

W spektaklu osobiste losy przeplatają się z historią Gdańska w dramatycznym okresie przejściowym. Przedstawienie odwołuje się do znakomitych publikacji opisujących powojenną rzeczywistość: „1945. Wojna i pokój" Magdaleny Grzebałkowskiej i „Gdańsk – miasto od nowa" Piotra Perkowskiego. „Taśmy gdańskie" to opowieść o odkrywaniu rodzinnych tajemnic i dowiadywaniu się, skąd pochodzimy, ale również o trudnych czasach i niejednoznacznych wyborach, do których zmuszają. Forma spektaklu inspirowana jest słuchowiskiem.

Autorem scenariusza i reżyserem spektaklu jest Wojtek Zrałek-Kossakowski, artysta pogranicza teatru i muzyki, dramaturg warszawskiego Teatru Studio. Jako dramaturg współpracował m.in. ze Zbigniewem Brzozą, Natalią Korczakowską, Krzysztofem Minkowskim, Katarzyną Raduszyńską. Bardzo ważnym dźwiękiem i muzyką w spektaklu zajął się kompozytor i reżyser dźwięku Marcin Lenarczyk, autor m.in. instalacji dźwiękowej będącej częścią projektu „Hotel Polonia. Budynków życie po życiu" nagrodzonego Złotym Lwem na 11. Międzynarodowej Wystawie Architektury w Wenecji. Scenografię i kostiumy zaprojektowała Anna Met, która współpracuje m.in. z Natalią Korczakowską, Anną Smolar, Wojtkiem Klemmem i Iwanem Wyrypajewem.

Scenariusz powstał na podstawie wspomnień i materiałów rodzinnych, materiałów archiwalnych, książek „1945. Wojna i pokój" Magdaleny Grzebałkowskiej, „Gdańsk – miasto od nowa" Piotra Perkowskiego oraz wywiadów przeprowadzanych przez Teresę Torańską.

W spektaklu wykorzystano materiały powstałe podczas warsztatów, w których udział wzięli: Julia Barsow, Mikołaj Potocki, Emilia Stolc, Weronika Targońska, Zofia Żwirblińska.

Kim jesteśmy? Jaka jest historia naszej rodziny? Jak to się stało, że mieszkamy akurat w tym miejscu na ziemi? Jakie było życie w Gdańsku, kiedy nasi dziadkowie byli nastolatkami? Wojtek Zrałek-Kossakowski i grupa pomorskiej młodzieży postanowili dowiedzieć się więcej o swoich rodzinach w powojennych latach. Niektórzy mieli szczęście – mogli porozmawiać ze swoimi dziadkami i nagrać ich wspomnienia. Inni, jak sam reżyser, musieli szukać informacji w materiałach archiwalnych, rodzinnej korespondencji i doniesieniach prasowych. Spektakl jest oparty na zebranych przez nich historiach, ale też odwołuje się do znakomitych publikacji opisujących powojenną rzeczywistość: „1945. Wojna i pokój" Magdaleny Grzebałkowskiej i „Gdańsk – miasto od nowa" Piotra Perkowskiego. „Taśmy gdańskie" to opowieść o odkrywaniu rodzinnych tajemnic i dowiadywaniu się, skąd pochodzimy, ale też o trudnych czasach i niejednoznacznych wyborach.

O artystach

Wojtek Zrałek-Kossakowski | scenariusz i reżyseria
Artysta pogranicza teatru i muzyki, animator kultury. Jako dramaturg współpracował m.in. ze Zbigniewem Brzozą, Natalią Korczakowską, Krzysztofem Minkowskim, Katarzyną Raduszyńską. Jest też autorem i reżyserem muzycznych (od)czytań dramatów „Austria" Cecilie Løveid i „Mżawka Górna" Salki Guðmundsdóttir. Zdobywca – razem z Natalią Korczakowską – nagrody w I edycji konkursu Klasyka Żywa za adaptację „Przedwiośnia" Stefana Żeromskiego w gdańskim Teatrze Wybrzeże. Laureat – wraz ze Zbigniewem Brzozą – Nagrody Teatralnej Marszałka Województwa Pomorskiego za scenariusz i ideę zrealizowanego w gdańskim Teatrze Wybrzeże spektaklu „Sprawa operacyjnego rozpoznania", nagrody dziennikarzy i Nagrody im. Zygmunta Duczyńskiego dla Indywidualności Artystycznej Festiwalu Kontrapunkt, nagrody za oryginalny polski tekst dramatyczny lub adaptację na Festiwalu Polskiego Radia i Telewizji „Dwa Teatry" za scenariusz przedstawienia „Obwód głowy" z poznańskiego Teatru Nowego. Oba spektakle znalazły się także w finałach 18. i 21. Ogólnopolskiego Konkursu na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej. Twórca słuchowisk – m.in. z djLenarem (Marcin Lenarczyk) i Marcinem Maseckim. Uczestniczy w projektach artystycznych, obok teatru związanych głównie z muzyką. Kurator muzyczny Centrum Kultury Nowy Wspaniały Świat w Warszawie, gdzie odpowiadał za cykl koncertów Wolne niedziele. W ramach 7. Berlin Biennale tworzył program MUSICACTION. W RadioJAZZ.FM prowadził poświęconą muzycznej awangardzie audycję „Wolna Polska". Okazjonalnie DJ (nieregularny kolektyw ZRALEX, z którym występowali m.in. Ray Dickaty, Marcin Masecki, Sean Palmer, Wojtek Sobura, Kamil Szuszkiewicz, Marcin Zabrocki, Piotr Zabrodzki, Hubert Zemler). Jako producent muzyczny współpracował m.in. z Candelarią Saenz Valiente i Marcinem Maseckim. Członek zespołu Krytyki Politycznej. W 2013 roku zastępca dyrektora artystycznego i współautor programu Festiwalu Łódź Czterech Kultur (dyrektorem artystycznym Festiwalu jest Zbigniew Brzoza). Od roku 2016 dramaturg warszawskiego Teatru Studio. Także tłumacz i publicysta, poza „Krytyką Polityczną" publikował m.in w „Gazecie Wyborczej", „Glissando" „Kulturze Popularnej", „Nowej Fantastyce".

Anna Met | scenografia i kostiumy
Scenografka. Absolwentka wydziału scenografii na Akademii sztuk Pięknych w Warszawie. Współpracowała z Natalią Korczakowską. Wspólne projekty to „Verklarte Nacht" (Teatr Narodowy 2006), „Smycz" (Teatr Polski we Wrocławiu, 2006), „Elektra" (Teatr Jeleniogórski, 2008), „Pasażerka" (Teatr Współczesny we Wrocławiu), „Solaris. Raport" (Teatr Rozmaitości), „Dynastia. Sclerosis multiplet" (Teatr Dramatyczny w Wałbrzychu), „Natan Mędrzec" (Teatr Narodowy), „Dziady III" (Teatr Dramatyczny w Białymstoku), „Przedwiośnie" (Teatr Wybrzeże). Pracowała z Anną Smolar nad spektaklami: „Bullerbyn" (Opolski Teatr lalki i Aktora), „Pinokio" (Nowy Teatr w Warszawie), „Aktorzy żydowscy" (Teatr Żydowski w Warszawie) i „Dybuk" (Teatr Dramatyczny w Bydgoszczy). Z Grażyną Kanią współpracowała przy „Nordost" (Teatr Polski w Bydgoszczy), a z Wojtkiem Klemmem przy „Dziennikach Majdanu" (Teatr Powszechny w Warszawie). Projektowała też scenografię do przedstawień Iwana Wyrypajewa: „Iluzji" (Teatr Stary w Krakowie), „Ożenku" (Teatr Studio) i „Nieznośnie długich objęć" (Teatr Powszechny w Warszawie). W 2011 roku debiutowała jako twórca scenografii i kostiumów w Teatrze Wielkim Operze Narodowej, przygotowując na Scenie Kameralnej inscenizację „Jakoba Lenza" Wolfganga Rihma. Kolejna realizacje operowe to scenografia do „Halki" Stanisława Moniuszki w Operze Narodowej i „Zagubionej autostrady" na Festiwalu Nowe Horyzonty we Wrocławiu w reżyserii Natalii Korczakowskiej. Nagrodzona w ogólnopolskim konkursie Klasyka Żywa w 2015 roku za „Bramy raju" Jerzego Andrzejewskiego we Wrocławskim Teatrze Współczesnym i „Przedwiośnie" Stefana Żeromskiego w Teatrze Wybrzeże w Gdańsku.

Marcin Lenarczyk | muzyka i dźwięk
Kompozytor, muzyk, reżyser dźwięku. Autor instalacji dźwiękowej będącej częścią projektu „Hotel Polonia. Budynków życie po życiu" nagrodzonego Złotym Lwem na 11. Międzynarodowej Wystawie Architektury w Wenecji. Jego utwór nagrany przez 2. Program Polskiego Radia w ramach Ars Acustica (corocznej fuzji radiostacji z całej Europy poświęconej sztuce dźwięku) został wydany na składance „Community Scratch Games". Jest twórcą muzyki do przedstawień teatralnych i słuchowisk. W filmie udźwiękawiał m.in. „15 stron świata", „Efekt domino", „Polskie gówno", „Córki dancingu" czy „Ucho wewnętrzne". Wybrane publikacje muzyczne: djLenar RePRES, Frederic Blondy&djLenar play Mauricio Kagel Ludwig van, Sisters The Mono.

(-)
Materiał Teatru
25 października 2016

Książka tygodnia

Niebieska Księga z Nebo
Wydawnictwo Pauza w Warszawie
Manon Steffan Ros

Trailer tygodnia