Wystawa plakatów w Teatrze Impresaryjnym

Wystawa plakatów teatralnych we włocławskim Teatrze Impresaryjnym, od 5 września do 5 listopada

Teatr zawsze był i jest miejscem ważnym dla człowieka, istotnym fragmentem życia intelektualnego i artystycznego każdego narodu. Po przekroczeniu jego progów zagłębiamy się w magiczny świat, w którym wyobraźnia, twórcza przenikliwość splata się z niezwykłymi wizjami inspirującymi nasze myśli, emocje i wzruszenia. Różnorodność i otwartość współczesnego teatru przyciąga widzów zainteresowanych sprawami otaczającego nas świata oraz i tych, którzy szukają w nim relaksu, zabawy.

W teatrze zadomowiły się nie tylko dramaty, tragedie i komedie - najstarsze gatunki sztuki teatralnej która dostarcza niezwykłych, jedynych w swoim rodzaju wrażeń i doznań, ale i szczególny rodzaj scenicznej twórczości: adaptacje tekstów literackich, prasowych i materiałów dokumentalnych.

Autorką pierwszych adaptacji scenicznych w polskim teatrze była Franciszka Urszula Radziwiłłowa (1705-1753), pierwsza w Polsce właścicielka teatralnej sceny. Zarządzała nieświeskim teatrem, układała jego repertuar, obmyślała formy inscenizacji i scenografii. Pisała także sztuki. Jest autorką m.in. "Opatrzności Boskiej dzieło", udramatyzowanej baśni o królewnie Śnieżce.

Istotny czas adaptacji na scenicznych deskach nastąpił w drugiej połowie XX wieku. Wpłynęły ożywczo na przemiany repertuaru teatralnego i jego charakter. Stały się niezwykle popularną, skuteczną rozmową z publicznością oraz urozmaiconym, otwartym dyskursem o najważniejszych problemach współczesności. Realizowali je nie tylko twórcy teatrów autorskich i indywidualnych estetyk scenicznych, ale także reżyserzy i dramaturdzy teatrów repertuarowych.

W dziejach polskiego teatru zapisało się wiele znakomitych spektakli Erwina Axera, Kazimierza Dejmka, Jerzego Jarockiego, Jerzego Grotowskiego, Jerzego Grzegorzewskiego, Zygmunta Hübnera, Krzysztofa Jasińskiego, Krystiana Lupy, Leszka Mądzika, Włodzimierza Staniewskiego, Józefa Szajny, Andrzeja Wajdy, Janusza Wiśniewskiego będących adaptacjami dzieł m.in. Jerzego Andrzejewskiego, Michaiła Bułhakowa, Fiodora Dostojewskiego, Friedricha Dürrenmatta, Witolda Gombrowicza, Bohumila Hrabala, Elfriede Jelinek, Jamesa Joyce'a, Franza Kafki, Tadeusza Konwickiego, Thomasa Manna, Bolesława Prusa, Brunona Schulza, Henryka Sienkiewicza, Stefana Żeromskiego. Kontynuatorami tych działań są młodzi twórcy, debiutujący po 1989 roku: Agnieszka Glińska, Grzegorz Jarzyna, Jan Klata, Maja Kleczewska, Paweł Łysak, Krzysztof Warlikowski, Michał Zadara.

Włocławski teatr ostatnio wystawił adaptację powieści Maurice'a Maeterlincka "Błękitny ptak" oraz zrealizował wyjątkowe przedstawienie - "Chrzest Polski, czyli jak to mogło być", oparte na tekstach Galla Anonima, Jana Długosza i biskupa Thietmara z Merseburga.

Istota i kształt adaptacji teatralnych wpływa także na sztukę plakatu. Poszerzają jej terytorium. inspirują jej otwartość. Wystawa "Sceniczne opowieści" zestawiona została z plakatów zaprojektowanych przez polskich grafików różnych pokoleń, w różnych okresach czasu. Wyrażają emocjonalny stosunek ich autorów do komentowanego spektaklu, zaadaptowanego dzieła literackiego. Poprzez zastosowane symbole i metafory, odniesienia do sytuacji społecznych i politycznych odwołują się do intuicji i wrażliwości widza, wywołują realne nastroje i oczekiwania. Różnią się formą, kolorystyką, językiem graficznego przekazu. Artyści z lat 60., 70. i 80. stosowali najczęściej tradycyjne środki wyrazu, czerpali z możliwości malarstwa, typografii. Pokolenie artystów młodych korzysta z fotografii i innych mediów elektronicznych. Wszystkie zgromadzone na wystawie plakaty budzą ciekawe wyobrażenia o magii teatru, jego związkach z codziennością, z pozostałymi formami działalności artystycznej człowieka.

Plakat jest szczególną, osobistą interpretacją teatralnego dzieła

odzwierciedlającą wyobrażenia i refleksje jego twórcy, stanowi graficzny komentarz koncepcji i działań reżysera, dramaturga, scenografa, aktorów. Nie tylko zachęca do obecności w teatrze, ale także przeobraża nasz sposób odczytywania i przeżywania teatralnego wydarzenia. Dla wielbicieli teatru i sztuk pięknych niezmiernie interesująca bywa konfrontacja plakatów zaprojektowanych do tego samego spektaklu, do tej samej sztuki przez różnych grafików. Mają wówczas możliwość poznania różnorodnych sposobów interpretacji teatralnego świata, różnych koncepcji i technik tworzenia plastycznych wizji.

Niedawno, na przełomie kwietnia i maja dyrekcja toruńskiego teatru "Baj Pomorski" zaprosiła studentów Zakładu Projektowania Graficznego Wydziału Sztuk Pięknych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu do zaprojektowania plakatu reklamującego realizowany przez Zbigniewa Lisowskiego (adaptacja i reżyseria) spektakl "Robinson Crusoe" według powieści Daniela Defoe "Przygody Robinsona Crusoe". Powstało 59 projektów przeróżnie interpretujących sceniczną opowieść o dojrzewaniu, samodzielności, o regułach rządzących światem. Jury wybrało do realizacji projekt Agnieszki Mazurek, której przyznano I nagrodę. II nagrodę wręczono Jakubowi Sobczakowi, a wyróżnienia: Aleksandrze Szymańskiej, Dorocie Szulc i Oskarowi Sobolewskiemu. Nagrodzone prace zajmująco komentują życiowe losy Robinsona, odzwierciedlają piękno dzikiej przyrody.

Wystawa "Sceniczne opowieści" gromadzi plakaty z bydgoskiego Teatru Polskiego, gdańskiego Teatru Wybrzeże, kaliskiego Teatru im. Bogusławskiego, krakowskiego Teatru in. Słowackiego i Teatru STU, łódzkiego Teatru im. Jaracza, płockiego Teatru Dramatycznego, poznańskiego Teatru Nowego, toruńskiego "Baja Pomorskiego" i Teatru im. Horzycy, szczecińskiego Teatru Współczesnego, teatrów warszawskich: Dramatycznego, IMKA, Narodowego, Ochoty, Współczesnego i Żydowskiego oraz włocławskiego Teatru Impresaryjnego.

(-)
Materiał organizatora
2 września 2017

Książka tygodnia

Tragedie I: Eurypides
Towarzystwo Naukowe KUL
Eurypides

Trailer tygodnia

Dziadek do orzechów
Jurij Grigorowicz
W wielu krajach nie ma Bożego Narodze...